Her yiğidin bir yoğurt yiyişi var elbet.. Kimisi bilgisayarı yalnızca eğlence amaçlı kullandığından ve diğer şeyleri önemsemediğinden Internet Explorer'ı, kimisi Mozilla Firefox'u, kimisi Opera'yı, kimisi Apple kullandığı için Safari'yi, kimisi ise diğer tarayıcıları kullanıyor. Neticede bu bir tercih meselesi ve herkes istediğini seçmekte özgür.. Ben burada kimsenin tercihine karışmadan neden Firefox'u tercih ettiğimi anlatıp kullandığım eklentileri kısaca tanıtacağım. Öncelikle neden Mozilla Firefox'u tercih ettiğimden başlayayım: 1) Platform bağımsız oluşu sebebiyle popüler işletim sistemlerinin tamamında çalışıyor oluşu.. 2) Internet Explorer 6.0 sonrasındaki arayışlarıma adeta bir kurtarıcı gibi yetişmesi.. 3) Neredeyse evrensel oluşu... Etrafta gördüğüm tüm Linux dağıtımlarında geliyor oluşu ve elimi attığım her bilgisayarda yüklenmiş olması.. 4) Internet Explorer'a göre daha güvenli ve daha yenilikçi oluşu.. 5) Açık kaynak kodlu oluşu.. Bu sebeple güvenlik açıklarına çok daha hızlı müdahele edilebiliyor. İhtiyaçlarıma da daha çabuk karşılık alıyorum. 6) İnanılmaz oranlardaki eklenti desteği ve özelleştirilebilir oluşu.. 7) Ağ standartlarına neredeyse tamamen uyuyor oluşu.. Kendi standartlarını ortaya atmayan bir tarayıcı oluşu.. Eh, her güzelin bazı kusurları da olacak elbet.. Bunların başında özellikle eklenti sayısının fazlalığına göre de değişebilen fazla bellek kullanımı ve hantal oluşu var.. Açıkcası katlanılabilecek bir şey bence.. Parkyeri'ne gelene kadar ağ programlamadan uzak durmak istesem de bir gün mecbur kalacağımı biliyordum. Artık yaptığım geliştirmelerin tamamı internet ortamına yönelik. Hal böyle olunca tarayıcıların yazdığım kodu nasıl yorumladığı inanılmaz derecede önem kazanıyor. Bu sebeple standart olarak kabul edilmiş şeyleri tanımayıp, kendi standartlarını oturtmaya çalışan tarayıcılar ciddi sıkıntılar yaşamamızı sağlıyor. Neyse; gelelim eklentilere.. 1) Download Statusbar: Firefox bir şey indirirken öntanımlı olarak bunu ufak bir pencerede gösteriyor. Bu eklenti sayesinde indirdiğiniz şeylerin durumunu tarayıcı penceresinden oldukça hoş bir şekilde takip edebiliyorsunuz. Firefox'un ayarlarından indirme penceresinin gösterilmemesini de ayarlarsanız tadından yenmez..! 2) Firebug: Sanırım her geliştiricinin gönlünde yatan, binlerce kez dua ettiği yazılım bu olsa gerek.. Maaşımı alınca kendisine bağışta bulunmayı planladığım eklenti... Eğer bir geliştiriciyseniz zaten kullanıyor olmalısınız. En yakın dostunuz olmalı.. 3) Flashblock: Özellikle Linux kullananlar flash animasyonlarından oldukça sıkıntı duyuyorlardır.. Hoş; Adobe'nin yayınladığı 9. sürümle birlikte bir çok sorun çözüldü ancak "floating flash" denen; üzerine gelince büyüyen animasyonlar Linux'daki tarayıcılarda sorunlar yaşanmasına sebep oluyor. Bu eklenti sayesinde tüm flash animasyonlarını devredışı bırakarak sadece istediklerinizin açılmasını sağlayabilirsiniz. 4) GMail Manager: GMail hesabınız varsa kesinlikle sahip olmanız gereken eklenti.. İnternet'te dolanırken posta kutunuzda ya da etiketleriniz dahilinde kaç tane okunmamış e-posta olduğu vb. sayısız ayarı olan, aynı anda birden fazla hesabı da kontrol altına alabileceğiniz bir eklenti.. Sol fare tuşuyla tıkladığınızda yeni bir sekme içerisinde e-posta'larınızı görüntülemenize izin veren, orta fare tuşuna bastığınızda e-posta var mı yok mu diye kontrol eden özellikler de mevcut.. 5) Link Alert: Sayfalarda dolaşırken bağlantılara tıklayacağınızda stres mi oluyorsunuz ? Örneğin, tıklayacağınız bağlantı bir PDF dosyasıysa, hem onu okuyacak yazılımın açılmasını, hem de bağlantınız yettiğince sayfanın yüklenmesini bekleyeceksiniz. Bu eklenti sayesinde bağlantıların üzerine geldiğinizde ne tür bir şeyle karşılaşacağınızı anlayabiliyorsunuz rahatlıkla.. Bir çok dosya biçimini desteklediği gibi, içe ve dışa bağlantıları da ayırt edebiliyor. 6) Personas for Firefox: Yeni gözdem.. :) Firefox'un adres çubuğunun bulunduğu bölge ile alt taraftaki durum çubuğunu çeşitli resimlerle süsleyebilmenizi sağlayan bir eklenti.. Henüz yeni ortaya çıkmış olan bu eklentinin ilerde daha çok kullanılacağını ve daha da gelişeceğini umuyorum.. Yukarıdaki ekran görüntüsüne tıklarsanız nasıl bir şey olduğunu daha yakından görebilirsiniz. 7) Screen grab!: Zaman zaman bazı sayfaların upuzun ekran görüntüleriyle karşılaşmış olabilir ve bunların nasıl çekildiğini merak etmiş olabilirsiniz. Artık merak etmenize gerek yok çünkü o işi yapan eklenti bu..! :) (gerçi başkaları da var..) Bulunduğunuz sayfanın tamamının ya da istediğiniz bir bölgesinin ekran görüntüsünü alabilmenizi sağlıyor. Bununla ne yapacağınız hayal gücünüze kalmış.. 8) ShowIP: Bazen girdiğiniz sayfanın IP adresini öğrenmek isteyebilirsiniz. Bu bilgi, gerçekten gitmek istediğiniz sayfada bulunup bulunmadığınızı kontrol etmenizi sağlayabileceği gibi başka bir takım işlerinize de yarayabilir. 9) Unplug: Bunun gibi sayısız eklenti bulunsa da benim tercihim Unplug'dan yana.. Youtube, DailyMotion, Google Video vb. aklınıza gelebilecek pek çok sitede beğendiğiniz video'ları indirmenize olanak tanıyor bu eklenti.. 10) View Source Chart: İster geliştirici olun, ister meraklı; bazen bir sitenin kodlarına bakmak isteyebilirsiniz. Ve bir şekilde o sayfanın kodları son derece karmaşık olabilir. Bu eklenti girintileme, renklendirme ve gruplama teknikleriyle kodu okunabilir hale getiriyor. 11) Web Developer Toolbar: Parkyeri'nden Bekir sayesinde öğrendiğim ve işimi oldukça kolaylaştıran bir eklenti.. Oluşturduğunuz sayfaların farklı çözünürlüklerde nasıl göründüğünden, tabloların nasıl görüntülendiklerine kadar pek çok konuda yardımcı olabiliyor. Denemeden gücünü anlamak çok zor.. Firebug'dan sonra en lazım olan eklenti bir geliştirici için.. Düne kadar Greesemonkey adlı eklenti de yüklüydü ancak hiç bir betik kullanmadığım için gereksiz olduğunu düşünerek kaldırdım. Onunla da hayal gücünüzü zorlayacak pek çok şeyi yapabilir, girdiğiniz sitelere olmayan özellikler kazandırabilir, sevmediğiniz kısımlarını kapatabilir ve bir çok şey daha yapabilirsiniz. Internet Explorer tarayıcıları için de Firebug benzeri araçlar yapılmış; Microsoft, kendi sitesinde ücretsiz olarak dağıtıyor. Ancak hiç biri Firebug kadar başarılı değil.. Benim Firefox'u tercih etme sebeplerim bunlar.. Yine de geliştirme amaçlı olarak ies4linux (Linux üzerinde bir çok Internet Explorer sürümünü kurup kullanmanızı sağlayan paketin genel adı) adlı paketin sistemimde yüklü olduğunu söylemeliyim. :) Kaçış yok yani...